Türkiye’ye ait .tr uzantılı alan adları (.com.tr, .org.tr, .net.tr, .gen.tr, .web.tr gibi), merkezi bir sistem üzerinden yönetilir. Bu sistemde kayıt süreci, kimlik ve kuruluş doğrulamasıyla birlikte yürür. Bu da hem alan adı sahiplerinin hem de ziyaretçilerin açısından bir güven katmanı oluşturur. Bu yazıda .tr alan adı kaydının genel işleyişini ve dikkat edilmesi gerekenleri özetliyoruz.
Not: Kurallar ve prosedürler zaman içinde değişebilir. Kayıt sırasında güncel koşulları kayıt firmanızdan teyit etmenizi öneririz.
Hangi .tr uzantıları var?
- .com.tr: Ticari işletmeler ve genel kullanım için en yaygın uzantı.
- .net.tr: Ağ ve teknoloji odaklı kuruluşlar için sık tercih edilir.
- .org.tr: Dernek, vakıf ve kâr amacı gütmeyen kuruluşlar için. Bu konuyu dernek ve vakıflar için alan adı yazımızda işledik.
- .gen.tr, .web.tr, .info.tr, .biz.tr: Kişisel ya da genel kullanım için tercih edilebilen diğer seçenekler.
- .gov.tr, .edu.tr, .k12.tr: Kamu kurumları ve eğitim kurumlarına özel, sınırlı kullanım gerektiren uzantılar; bunlar herkese açık değildir.
Kayıt için hangi bilgiler istenir?
Alan adı kaydında genellikle şu bilgiler gerekir:
- Bireysel kayıtlarda: Ad soyad, T.C. kimlik numarası, adres, telefon ve e-posta.
- Kurumsal kayıtlarda: Firma unvanı, vergi numarası ve vergi dairesi, adres, yetkili kişi bilgileri.
- Kuruluş türüne özel kayıtlarda: Dernek, vakıf gibi kuruluşlar için ilgili belge veya kayıt bilgileri.
Verilen bilgilerin doğru olması çok önemlidir; yanlış ya da eksik bilgi, kaydın askıya alınmasına neden olabilir. Alan adı sahibi olarak adınızın yer alması, ileride hak iddia etme ve transfer işlemlerinde de gereklidir.
Süreç nasıl işler?
- Müsaitlik sorgusu yapılır.
- Gerekli kimlik/kuruluş bilgileri girilir ve doğrulama adımı tamamlanır.
- Ödeme yapılır, kayıt süresi seçilir.
- Kayıt, ilgili sistemde alan adı sahibi adına tescil edilir.
Bu işlemleri tek tek yapmak istemezseniz bir kayıt firması aracılığıyla halledebilirsiniz. Bilecik Merkez ve ilçelerindeki işletmeler için bu süreci biz yürütüyoruz; belgelerinizin fotoğrafını WhatsApp’tan iletmeniz çoğu zaman yeterli oluyor.
Kayıt süresi ve yenileme
.tr alan adları belirli sürelerle kiralanır ve süre dolmadan yenilenmesi gerekir. Yenilemeyi unutmak sitenizin ve e-postalarınızın durmasına yol açabilir. Yenileme takvimini planlamak için alan adı yenileme takvimi yazımıza göz atın; süresi dolan alan adlarına ne olacağını burada anlattık.
.tr mi, .com mu?
Her iki uzantının da kendine göre avantajı var. Yerel odaklı işletmeler için .com.tr, güven ve “Türkiye’de kayıtlı bir işletme” algısı için güçlü bir seçimdir. Uluslararası hedefler için .com daha uygun olabilir. Karşılaştırmayı .com mu, .com.tr mi? yazısında yaptık.
Bilgi ve belge gizliliği
Alan adı kaydındaki kişisel bilgilerin herkese açık görünüp görünmediği, uzantıya ve kayıt firmasının uyguladığı kurallara göre değişir. KVKK açısından konuyu WHOIS gizliliği ve KVKK yazısında değerlendirdik.
.tr alan adı sahibi olarak sorumluluklarınız
.tr alan adı kaydı yaptırdığınızda yalnızca bir adres edinmiş olmazsınız; aynı zamanda bazı sorumluluklar da üstlenirsiniz. Bunları bilmek, ileride sorun yaşamamanızı sağlar.
- Bilgilerin doğruluğu: Kayıtta verdiğiniz kimlik, vergi ve iletişim bilgileri doğru ve güncel olmalıdır. Değişiklik olduğunda (adres, unvan, e-posta) güncellemelisiniz.
- Kurallara uygun kullanım: Alan adı yasa dışı faaliyetlerde, aldatıcı veya hak ihlal edici içerikte kullanılamaz. Kuralların ihlali, alan adının askıya alınmasına neden olabilir.
- Süreyi takip etmek: Yenileme sizin sorumluluğunuzdadır. Bkz. yenileme takvimi.
- Erişim güvenliği: Hesap bilgilerinizi korumak, yetkisiz erişimi önlemek sizin sorumluluğunuzdadır. Bkz. alan adı güvenliği.
Bireysel mi kurumsal mı kayıt yaptırmalı?
Ticari faaliyet yürütüyorsanız (esnaf, şahıs işletmesi veya şirket), alan adını işletmenin adına veya vergi bilgisiyle kaydettirmek daha doğrudur. Bu, hem fatura ve vergi açısından hem de olası bir uyuşmazlıkta işletme sahipliğini kanıtlamak açısından avantaj sağlar. Bireysel hobi siteleri veya kişisel bloglar için bireysel kayıt yeterlidir. İşletme büyüdüğünde veya şirketleştiğinde alan adının kayıt sahibini güncellemek de mümkündür; ancak bu süreç belge ve onay gerektirebilir. Bu yüzden başlangıçtan doğru kayıt yapmak zaman kazandırır.
.tr kayıtlarında yaygın sorunlar
- Doğrulama gecikmesi: Kimlik veya kuruluş bilgisi doğrulanamazsa kayıt beklemede kalır. Bilgileri resmî kayıtlarla birebir aynı yazın.
- Uzantı kısıtlamaları: Bazı uzantılar (.gov.tr, .edu.tr, .k12.tr gibi) yalnızca ilgili kurumlara açıktır.
- Yanlış iletişim bilgisi: Bildirimler ulaşmaz, yenileme kaçırılır.
- Kuruluşun değişmesi: Şirket unvanı değiştiğinde alan adı kayıtlarını güncellemeyi unutmak.
Sık sorulan sorular
Aynı anda hem .com hem .com.tr alabilir miyim?
Evet, bunlar farklı alan adlarıdır. İkisini birlikte almak marka koruma açısından mantıklıdır. Bkz. birden fazla alan adı.
.tr alan adı için kimlik bilgimi vermek güvenli mi?
Kayıt, yetkili kayıt firmaları üzerinden yürür ve bilgiler yasal çerçevede işlenir. Güvenilir ve yetkili bir kayıt firmasıyla çalışmak önemlidir. Kişisel verilerin korunmasıyla ilgili WHOIS gizliliği ve KVKK yazısına da göz atabilirsiniz.
Süreci sizin yapmanızı istersem ne gerekir?
Kimlik veya vergi bilgileriniz ve iletişim bilgileriniz yeterlidir; gerisini biz hallederiz.
Biz ne yapıyoruz?
Alan adı kaydı, transferi ve yönetimiyle ilgili tüm işlemleri sizin adınıza yürütüyoruz. Süreçte hangi belgelere ihtiyaç duyulacağını size önceden iletiyor, yenileme tarihlerini hatırlatıyoruz. Ayrıntılar için alan adı hizmetimiz sayfasını inceleyin.